Jurisdiction in Lawsuits for Damages Arising From Artificial Intelligence Systems under Jordanian and Iraqi Law

Authors

  • Noor Al-Huda Abbas Shihab University of Jordan
  • Dr. Abdulrahman Juma University of Jordan

DOI:

https://doi.org/10.35246/khh66h98

Keywords:

Jurisdiction, Damage Claims, Artificial Intelligence

Abstract

This study aimed to clarify the nature of civil actions and their role in resolving disputes related to jurisdiction over damages arising from artificial intelligence (Ai) systems, as well as to analyze the role of the judiciary in adjudicating such disputes and the legal foundations on which it relies. The researcher adopted both analytical and comparative methodologies and concluded that the “human proxy” theory represents one of the most prominent modern legal approaches to addressing the liability gap in cases where it is difficult to attribute harm to a specific natural person. this theory assigns liability to a natural person connected to the intelligent system—such as the designer, developer, or end-user—acting as a legal representative for the Ai entity, which lacks legal personality. This approach contributes to establishing clear legal liability and providing effective protection for injured parties.

The study also revealed the inadequacy of traditional means of proof, such as testimony, presumptions, and written evidence, in light of the rapid advancement of Ai technologies—particularly in cases where the source or mechanism of the harm is difficult to trace due to the complexity of algorithms and the autonomous decision-making of these systems. The study concluded that it is essential to develop the civil evidentiary system to keep pace with the digital transformation and recommended enacting a specific law on Ai ethics in Iraq, incorporating principles for the design, development, and use of intelligent systems while ensuring respect for human rights, privacy, and human dignity. it also called for the adoption of a unified international convention on ai-related damages, through cooperation between national legislations and international organizations, with active participation from major countries and the support of the united nations and Enesco, to standardize legal and ethical frameworks in this field.

Downloads

Download data is not yet available.

References

First: Legal Books:

I. Al-Haddad, Hafiza Al-Sayyid. 2013. Al-Nazariyya Al-‘Amma Lil-Ikhtisas Al-Qada’i Al-Khas Al-Duwali. Al-Tib’a Al-Ula. Beirut: Manshurat Al-Halabi Al-Huquqiyya.

II. Duwaydar, Abd Al-Fattah Muhammad, Salma Muhammad Al-Ziyad, Wa Nada Bint Ahmad Al-Sheikh. 2023. Al-Dhaka’ Al-Sina’i: Tahaddiyat Wa Tatalluat. Amman: Dar Al-Nashir, Dar Al-Matbu’at Al-Jami’iyya.

III. Al-Dhunun, Hasan Ali. 2006. Al-Mabsut Fi Al-Mas’uliyya Al-Madaniyya. Al-Juz’ Al-Khamis. Al-Tib’a Al-Ula. Amman: Dar Wael.

IV. Al-Za’bi, ‘Awad Ahmad Al-Za’bi. 2020. Al-Wajeez Fi Qanun Usul Al-Mahakim Al-Madaniyya Al-Urduni. Al-Tib’a Al-Rabi’a. Al-Maktaba Al-Wataniya.

V. ‘Ali ‘Abd Al-Razzaq. 2022. Al-Mas’uliyya Al-Madaniyya ‘An Al-Adrar Al-Natiyja ‘An Al-Dhaka’ Al-Sina’i. ‘Amman: Dar Al-Thaqafa Lil-Nashr Wa Al-Tawzee’.

VI. ‘Isa, Haitham Al-Sayyid Ahmad. Dun Sana. Al-Sabiq. S. 122, 125, 127.

VII. Mahmoud, Sayyid Ahmad, Wa Maryam ‘Imad Muhammad ‘Anani. Dun Sana. "Al-Dhaka’ Al-Sina’i Wa Al-‘Amal Al-Qada’i: Dirasah Tahliyliyya Muqarana." Bahth Manshur, S. 926.

VIII. Marqus, Sulayman. Dun Sana. Al-Fi’l Al-Dharar Wa Al-Mas’uliyya Al-Madaniyya. Al-Tib’a Al-Khamisa, Al-Mujallad Al-Awwal. D.N. S. 669.

IX. Maluki, Iyad ‘Abd Al-Jabbar. 2009. Al-Mas’uliyya Al-Madaniyya ‘An Hifz Al-Ashya’ Wa Tatbiqat ‘Ala Al-Ashya’ Al-Ma’nawiyya. Al-Tib’a Al-Ula. Amman: Dar Al-Thaqafa.

X. Al-Jabouri, Ahmad Ni’ma Khudhair. 1445H-2024M. Tanaza’ Al-Ikhtisas Al-Tashri’i Fi Al-Darar Al-Nash’ Min Al-Ala Al-Dhakiyya: Dirasah Muqarana. Atrohat Doctorah, Jami’at Karbala. S. 65.

XI. Al-Dhanibat, Nawaf Muhammad Muflih. 2013. Al-Iltizam Bil-Tabsir Fi Al-‘Uqud Al-Iliktruniyya. Risalat Magister, Jami’at Al-Sharq Al-Awsat, Kulliyat Al-Huquq. S. 78.

XII. Al-Rashidi, ‘Abd Al-‘Aziz Diham. 2011. Radd Al-Qadi: Dirasah Muqarana Bayn Al-Shari’a Al-Islamiyya Wa Al-Qanun Al-Urduni Wa Al-Kuwaiti. Risalat Magister, Jami’at Al-Sharq Al-Awsat, Kulliyat Al-Huquq. S. 6-7.

XIII. Al-Asadi, ‘Abd Al-Rasul ‘Abd Al-Rida. 2024. "Al-Ikhtisas Al-Qada’i Al-Duwali Fi Al-Mas’uliyya Al-Madaniyya Al-Nash’ah ‘An Al-Ta’amul Bil-Ala." Majallat Al-Dirasat Al-Basra, Al-Sanah Al-Tasi’ah ‘Ashar, Mulhaq Al-‘Adad 56, S. 207.

XIV. Darrar, Khadija Muhammad. 2019. "Akhlaqiyat Al-Dhaka’ Al-Sina’i Wa Al-Robot: Dirasah Tahliyliyya." Al-Majalla Al-Duwaliyya Li ‘Ulum Al-Maktabat Wa Al-Ma’lumat, Mujallad 6, ‘Adad 3, S. 243.

XV. "Hal Yada’ Al-Robot Haddan Lil-Tashkik Bi Nazaahat Al-Qada’?". 2025. Al-Jazeera Net. Tareekh Al-Ziyarah 28-2-2025. Https://Www.Aljazeera.Net.

XVI. Al-Shurah, Jalal ‘Ayid. 1444H-2023M. "Al-I’tida’ ‘Ala Al-Khususiya Al-Ma’lumatiyya Wa Al-Athar Al-Mutarattiba ‘Alayha Fi Dhaw’ Al-Mas’uliyya Al-Madaniyya." Majallat Al-Buhuth Al-Fiqhiyya Wa Al-Qanuniyya, Jami’at Al-Azhar, Kulliyat Al-Shari’a Wa Al-Qanun Bidmanhur, Bahth Mustal Min Al-‘Adad 41, S. 1718.

XVII. Al-Saraira, Mansour. 2009. "Al-Itar Al-Qanuni Lil-‘Aqd Al-Mubram ‘Abr Rasa’il Al-Ittisal Al-Iliktruniyya: Dirasah Fi Al-Tashri’ Al-Urduni." Majallat Jami’at Dimashq Lil-‘Ulum Al-Iqtisadiyya Wa Al-Qanuniyya, Mujallad 25, ‘Adad 2, S. 839.

XVIII. Siyhud, Ayad Matshar, Wa Wajood Khalaf Lafta. 1446H-2025M. "Al-Ikhtisas Al-Qada’i Al-Duwali Al-Jwazi Lil-Mahakim Al-‘Iraqiyya." Majallat Cambridge Lil-Buhuth Al-‘Ilmiyya, ‘Adad 42, S. 2.

XIX. Sidhkhan, Kazim Hamdan. 2024. "Nahw Tatwir Nizam Al-Ta’weed Fi Al-Mas’uliyya Al-Madaniyya ‘An Al-Dhaka’ Al-Dhaka’ Al-Sina’i." Majallat Al-Baheth Lil-‘Ulum Al-Qanuniyya, Mujallad 5, ‘Adad 1, S. 237-238.

XX. ‘Abdulrida, ‘Abd Al-Rasul. "Ta’thir Al-Markaz Al-‘Alami Lil-Ashkhas Fi Qawa’id Al-Qanun Al-Duwali Al-Khas." Majallat Al-Muhaqqiq Al-Hilli Lil-‘Ulum Al-Qanuniyya Wa Al-Siyasiyya, Kulliyat Al-Qanun, Jami’at Babel, ‘Adad 1, Al-Sanah 7, S. 13.

XXI. Al-‘Abidi, Nahaba Matar. 2021. "Al-Masnafaat Al-Dhaka’ Al-Sina’i Wa Imkaniyyat Al-Himaya Bi Qanun Haqq Al-Mu’allif." Majallat Jami’at Tikrit Lil-Huquq, Al-Sanah 5, Mujallad 5, ‘Adad 2, S. 231.

XXII. ‘Ali, Raqiyya ‘Abd Al-Jabbar, Wa Hussam Hamid ‘Ubaid. Dun Tariikh. "Al-Daf’ Bi Adam Tawajuh Al-Khusuma Fi Al-Da’wa Al-Madaniyya." Majallat Al-Turath Al-Jami’a, ‘Adad 17, S. 114-115.

XXIII. ‘Isa, Mustafa Abu Mandur Musa. 2022. "Mada Kifayat Al-Qawa’id Al-‘Amma Lil-Mas’uliyya Al-Madaniyya Fi Ta’weed Adrar Al-Dhaka’ Al-Sina’i: Dirasah Tahliyliyya Ta’siliyya Muqarana." Majallat Huquq Dumyat Lil-Dirasat Al-Qanuniyya Wa Al-Iqtisadiyya, Kulliyat Al-Huquq, Jami’at Dumyat, ‘Adad 5, S. 243, 270.

XXIV. Faghiyyah, Haniya Muhammad ‘Ali. 1445H-2024M. "Al-Asas Al-Qanuni Lil-Ta’weed ‘An Adrar Anzimat Al-Dhaka’ Al-Sina’i." Majallat Al-Qarar, Mujallad 1, ‘Adad 1, Al-Sanah Al-Ula, S. 96.

XXV. Al-Qawsi, Hammam. 2018. "Ishkaliyat Al-Shakhs Al-Mas’ul ‘An Tashgheel Al-Robot: Ta’thir Nazariyyat Al-Nayib Al-Insani ‘Ala Jadwa Al-Qanun Fi Al-Mustaqbal: Dirasah Tahliyliyya Istishrafiyya Fi Qawa’id Al-Qanun Al-Madani Al-‘Urubi Al-Khas Bil-Robottat." Majallat Jeel Al-Abhath Al-Qanuniyya Al-Mu’amqa, ‘Adad 25, Mayu, S. 79.

XXVI. Leitem, Nadia. 2023. "Majlis Uruba Wa Al-Dhaka’ Al-Sina’i: Aaliyyat Dudub Kihimaya Li Huquq Al-Insan." Majallat Al-Turath, Mujallad 13, ‘Adad 4, S. 504.

XXVII. Majdoub, Kawthar. 2017. "Taswiyat Munaz’at Al-Istihlak Dhat Al-Tabi’ Al-Duwali Bayn Al-Luju’ Ila Al-Qada’ Al-Watani Wa Al-Wasita." Majallat Abhath Qanuniyya Wa Siyasiyya, ‘Adad 5, Al-Jazair, S. 202-203.

XXVIII. Muhammad, Zainab Jasim. "Al-Mas’uliyya Al-Madaniyya Lil-Katib Al-‘Adl Al-Iliktruni." Al-Majalla Al-‘Iraqiyya, ‘Adad 4, Jild 1, S. 451.

XXIX. Mahmoud, Hussam Al-Din. 2023. "Waqi’ Al-Shakhsiyya Al-Qanuniyya Lil-Dhaka’ Al-Sina’i." Majallat Ruh Al-Qawanin, ‘Adad 102, S. 147, 149.

XXX. Bin ‘Uthman, Farida. 2020. "Al-Dhaka’ Al-Sina’i: Muqarana Qanuniyya." Majallat Kulliyat Al-Huquq Wa Al-‘Ulum Al-Siyasiyya, Jami’at Qasdi Bin Murabih Warqala, Mujallad 12, ‘Adad 2, S. 159.

XXXI. Boumdiates, Muhammad. Dun Sana. "Al-Dhaka’ Al-Sina’i: Tahaddiy Jadid Lil-Qanun." S. 198.

XXXII. Al-Khatib, Muhammad Irfan. 1440H-2018M. "Al-Markaz Al-Qanuni Lil-Insalah (Robots): Al-Shakhsiyya Wa Al-Mas’uliyya… Dirasah Tafsiliyya Muqarana, Qira’ah Fi Al-Qawa’id Al-‘Urubiyya Lil-Qanun Al-Madani Lil-Insalah Li ‘Am 2017." Majallat Kulliyat Al-Qanun Al-Kuwaitiyya Al-‘Alamiya, Al-Sanah 6, ‘Adad 4, Al-‘Adad Al-Tasalsuli 24, S. 104.

XXXIII. Al-Rashidi, ‘Abd Al-‘Aziz Diham. 2011. Radd Al-Qadi: Dirasah Muqarana Bayn Al-Shari’a Al-Islamiyya Wa Al-Qanun Al-Urduni Wa Al-Kuwaiti. Risalat Magister, Jami’at Al-Sharq Al-Awsat, Kulliyat Al-Huquq, S. 6-7.

XXXIV. Sa’ar, Ikram Ahmad. 2024. "Al-Qadi Fi ‘Asr Al-Dhaka’ Al-Sina’i: Min Rafahiya Al-Ittila’ Ila Ilzamiyyat Bina’ Al-Qudurat." Majallat Jami’at Al-Zaytuna Lil-Dirasat Al-Qanuniyya, Isdar Khas, S. 236.

Second: Legislations

XXXV. Qanun Himayat Al-Mustahlik Raqm 7 Li Sanat 2017.

(Consumer Protection Law No. 7 Of 2017)

XXXVI. Qanun Al-Muraf’aat Al-Madaniyya Raqm 83 Li Sanat 1969.

(Civil Procedures Law No. 83 Of 1969)

Downloads

Published

2026-04-01

How to Cite

Shihab, Noor Al-Huda, and Abdulrahman Juma. 2026. “Jurisdiction in Lawsuits for Damages Arising From Artificial Intelligence Systems under Jordanian and Iraqi Law”. Journal of Legal Sciences 40 (4): 644-80. https://doi.org/10.35246/khh66h98.

Similar Articles

1-10 of 93

You may also start an advanced similarity search for this article.